Архитектурата во периодот на транзиција: Низ делото на MBMHP+
KATALOGOS – Fragments of Transitions / MBMHP+. Изложба во Галерија МЦ, Њујорк, што ја истражува врската меѓу архитектурата и општествената трансформација од 1990-тите до денес.

За проектот
Архитектурата во периодот на транзиција: Низ делото на MBMHP+ ја истражува врската меѓу архитектурата и општествената трансформација од 1990-тите до денес, низ делото и наследството на проф. д-р Минас Бакалчев и проф. д-р Митко Хаџи-Пуља, заедно со генерации архитекти, студенти и соработници што придонеле кон овој архитектонски дијалог и го продолжиле.
Наместо архитектурата да ја третира само како физички производ, проектот ѝ пристапува како на културна, интелектуална и интердисциплинарна практика: начин на читање на општеството, преиспитување на сегашноста и замислување можни иднини.
„+“ во MBMHP+ ја означува соработката, пренесувањето знаење и продолжувањето на архитектонската мисла низ генерациите. Тој упатува на архитектурата не како на изолирано авторство, туку како на колективен процес што постојано се развива.
Проектот проследува низа значајни дела, изложби и педагошки експерименти што ја обележале оваа траекторија:
- Metamorphoses – 2004
- City of Possible Worlds – 2006
- METAMAK CUT-OUT – 2008
- Learning Architecture – 2010
- Architecture in the Mirror – 2012
- Looking into the Mirror – 2013
Заедно, овие дела нудат призма низ која може да се согледа како архитектурата одговара на период обележан со општествена трансформација, несигурност, фрагментација и променливи културни услови.
Изложбата
Изложбата ја претставува архитектурата како сведоштво за период на длабока општествена, културна и економска транзиција.
Преку избрани проекти, цртежи, документи, фотографии и архивски материјал, таа ги обединува различните моменти на архитектонското творештво и мисла, откривајќи ги и континуитетите и трансформациите во современата македонска архитектура.
Во својата суштина, изложбата прашува:
Како архитектурата одговара на општеството што се менува?
Што останува кога контекстот се менува?
Како архитектонското знаење се пренесува, преобразува и продолжува?
Изложбата е посветена на архитектонското дело и наследство на проф. д-р Минас Бакалчев и проф. д-р Митко Хаџи-Пуља, оддавајќи признание и на пошироката мрежа архитекти и соработници низ која ова дело се развивало.
Архитектурата како колективен процес
Проектот ја разбира историјата на архитектурата не само преку завршени згради, туку и преку идеи, разговори, настава, изложби, соработки и заеднички интелектуални практики.
Во таа смисла, MBMHP+ е помалку фиксно авторство, а повеќе констелација: поле од луѓе, проекти и идеи што постојано се шири.
Затоа изложбата создава простор за поглед наназад, но и за прашањето што можат овие искуства да ни кажат за архитектурата на сегашноста и иднините на градот.
Јавна програма и резултати
Изложба
Курирана презентација на избрани архитектонски дела, цртежи, документи и архивски материјал.
Архива
Придонес кон документирањето и зачувувањето на поновата историја на архитектурата во Северна Македонија.
Јавна програма
Платформа за дискусија и размена меѓу архитекти, истражувачи, студенти и пошироката јавност.
Меѓународна презентација
Можност една посебна траекторија на современата македонска архитектонска мисла да се претстави пред меѓународна публика во Њујорк.
Тим на проектот
Раководител на проектот
Ива Петрунова | ГРАДОТ УБАВ – Здружение за урбани истражувања, Скопје
Автори и куратори на проектот
Минас Бакалчев, Митко Хаџи-Пуља
Соработници
Саша Тасиќ, Виолета Бакалчев, Марија Петрова, Александар Петановски, Гордан Петанов, Дарко Драгановски, Димитар Папастеревски, Ива Божиновска, Андон Стојков, Емилија Стојаноска, Давид Митревски, Кирил Николов, Антониела Николов, Бојан Трајковски, Константин Трпеноски, Теодора Илиевска, Марија Карапанчева, Билјана Дуковска, Антонио Симеоновски, Амир Ахмети, Андреј М. Петровски
Поддршка
Проектот е поддржан од Министерството за култура и туризам на Република Северна Македонија. Избран е преку Годишната програма за финансирање проекти од национален интерес во културата за 2026 година, во областа на меѓународните активности.
Проект на Ива Петрунова | ГРАДОТ УБАВ – Здружение за урбани истражувања, Скопје.